Trả lời nhanh: Ở Đồng Nai, mối hay vào nhà vườn gần rẫy cao su, điều; nhà phố ở Biên Hòa; và nhà xưởng ở các khu công nghiệp Long Thành, Nhơn Trạch. Mối nhà sống dưới đất đi lên theo khe nền là loài gây hại chính. Nhà đang có mối xử lý bằng trạm nhử và thuốc truyền dẫn; công trình mới phun phòng mối nền móng trước khi đổ bê tông.
Đồng Nai rộng thế nào với chuyện mối
Từ năm 2025, vùng Bình Phước cũ đã thuộc Đồng Nai, nên tỉnh trải từ Biên Hòa, Long Thành, Nhơn Trạch ở phía nam lên tới vùng rẫy cao su, điều ở phía bắc. Nhà cửa vì vậy rất khác nhau: nhà phố chen sát ở thành phố, nhà vườn cách rẫy vài bước chân, xưởng lớn trong khu công nghiệp. Mối vào mỗi kiểu nhà theo một đường riêng.
Hai kiểu đất, hai kiểu rủi ro
Đất hình thành trên đá bazan chiếm khoảng 39% diện tích tự nhiên của Đồng Nai, nằm ở phía bắc và đông bắc, nơi trồng cao su, cà phê, tiêu. Đất trên phù sa cổ và phiến sét, gồm đất xám, chiếm khoảng 42%, ở phía nam và đông nam, nơi có Biên Hòa và các khu công nghiệp. Nhà vườn trên đất đỏ gần rẫy thường có tổ mối đất quanh vườn; nhà phố và nhà xưởng trên đất xám dựng lại trên đất vườn cũ thì cần để ý gốc cây, gỗ vụn còn sót dưới nền.
Loài mối hay gặp
Trong nhà và công trình, gây hại chính là mối nhà Coptotermes: sống thành đàn dưới đất, lên nhà trong đường mui, ăn gỗ và giấy. Ở vườn và rẫy, các giống mối đất làm ụ như Macrotermes, Odontotermes phổ biến hơn; chúng chủ yếu hại cây, nhưng nhà vườn sát rẫy nên kiểm chân tường thường xuyên.
Kiểu nhà nào hay bị
- Nhà vườn gần rẫy: nền đất, cột gỗ, chuồng trại, đống củi sát nhà.
- Nhà phố Biên Hòa: xây liền vách, mối đi qua tường chung; nhà cũ nhiều khung cửa, cầu thang gỗ.
- Nhà xưởng khu công nghiệp: kho có pallet gỗ, thùng giấy; xưởng mới xây trên đất vườn cây cũ.
Nhà vườn, nhà phố, nhà xưởng: mỗi nơi làm một kiểu
Ở nhà vườn, kỹ thuật viên đi vòng quanh nhà trước, tìm tổ ụ và đường mối từ vườn vào, dời đống củi, cột gỗ sát tường, rồi mới đặt trạm nhử ở những đoạn mối đang lên. Ở nhà phố Biên Hòa, trạm đặt trong nhà theo đường mui ở chân tường chung và khung cửa, kèm hỏi thăm nhà bên. Ở xưởng trong khu công nghiệp, kho pallet và chân tường sau là chỗ kiểm trước. Mối vào trạm rồi thì dùng thuốc truyền dẫn, rắc bụi thuốc lên đường mui, và kiểm lại trạm cho tới khi không còn mối vào; nhà ở đang có mối xem cách làm ở trang xử lý mối trong nhà.
Xưởng hay nhà đang đổ móng thì làm từ đầu, phần việc ở trang phòng chống mối nền móng. Lịch hẹn theo mùa vụ của nhà vườn hay tiến độ của nhà thầu, không khoan tường, không xông hơi; phí báo sau khi xem tận nơi.
Gián, chuột, muỗi quanh nhà vườn
Những loài này không thuộc chuyên trang mối; xem ở trang khu vực Đồng Nai của Công ty Khử Trùng Toàn Cầu.
Nguồn tham khảo: "Đồng Nai vài nét tổng quan", Báo Dân tộc và Miền núi (dantocmiennui.baotintuc.vn/dong-nai-vai-net-tong-quan-post166164.html); Viện Khoa học Lâm nghiệp Việt Nam, nghiên cứu thành phần loài mối (vafs.gov.vn).