Tự kiểm nhà có mối: những chỗ cần soi trong nhà phố

Trả lời nhanh: Tự kiểm nhà phố có mối cần đèn pin, cán tua vít và khoảng nửa tiếng. Soi chân tường tầng trệt, chân khung cửa gỗ, gầm cầu thang, vách hậu tủ âm tường và tủ bếp. Tìm vệt đất nâu cỡ chiếc đũa, gỗ gõ kêu bộp và đống cánh rụng sau mưa.

Mối đất sống dưới nền và đi lên nhà trong những đường mui bằng đất. Đường mui giữ ẩm cho mối trên đường đi, nên mối hiếm khi lộ ra ngoài. Vì vậy, lúc thấy con mối đầu tiên thì thường mối đã ăn một thời gian. Cách tốt nhất là tự đi một vòng quanh nhà, soi đúng những chỗ mối hay lên. Cần một đèn pin, một cán tua vít và khoảng nửa tiếng.

Bắt đầu từ chân tường tầng trệt

Nhà phố xây liền vách, nền bê tông đổ sát đất. Mối lên theo khe tiếp giáp giữa nền và tường, theo mạch vữa, theo lỗ ống nước xuyên sàn. Soi dọc chân tường từng phòng, nhất là tường chung với nhà bên và tường phía sau giáp đất. Tìm một vệt đất nâu to cỡ chiếc đũa, chạy thẳng lên hoặc bò ngang theo mép gạch ốp chân tường. Vệt còn ẩm, màu sẫm là đường đang dùng. Vệt khô, bở có thể là đường cũ, nhưng mối thường ở gần đó.

Khung cửa, ô cửa sổ và nẹp gỗ

Khung cửa gỗ chôn chân vào nền là đường lên dễ nhất. Lấy cán tua vít gõ nhẹ dọc hai chân khung, từ sàn lên khoảng một mét. Gỗ tốt kêu chắc. Gỗ bị ăn kêu bộp, lõm tay, có khi thủng một lớp sơn mỏng. Cửa đột nhiên khó đóng, khung phồng hay cong mà nhà không bị thấm nước cũng là dấu đáng ngờ.

Gầm cầu thang và bậc gỗ

Gầm cầu thang tầng trệt thường tối, ít người dọn, hay chất đồ cũ và thùng giấy, lại sát nền. Dọn trống một góc, soi chân tường và mặt dưới bậc gỗ đầu tiên. Thùng giấy để lâu dưới gầm cũng nên lật lên xem, vì mối ăn giấy và gỗ như nhau.

Tủ âm tường, tủ bếp, kệ tivi

Tủ đóng sát tường che mất chân tường, nên mối lên sau lưng tủ mà không ai thấy. Mở hết cánh, lấy đồ ra, soi vách hậu và đáy tủ. Ván công nghiệp bị ăn thường phồng, bong lớp phủ, bên trong có đất. Tủ bếp dưới bồn rửa ẩm quanh năm, là chỗ nên soi đầu tiên.

Sàn gỗ, trần thạch cao và khung mái

Sàn gỗ lát trên nền có chỗ lún, kêu, hoặc có đất lọt lên theo khe ván. Trần thạch cao có vệt ố hình đường kẻ hoặc có bụi đất rơi xuống. Nhà có mái ngói khung gỗ thì leo lên kiểm xà gồ, cầu phong chỗ gần tường, vì mối có thể đi trong tường lên tận mái.

Sau cơn mưa đầu mùa: để ý cánh rụng

Những tối sau mưa, mối cánh bay ra để lập tổ mới. Sáng hôm sau thấy một đống cánh nhỏ, đều nhau ở bậu cửa sổ, chân đèn hay góc nhà thì nên soi kỹ khu vực quanh đó. Cánh rụng trong nhà cho thấy tổ có thể ở rất gần.

Thấy dấu rồi thì làm gì

• Chụp ảnh đường mui, chỗ gỗ hỏng, đống cánh, kèm một vật để so kích thước, và ghi lại chỗ tìm thấy.
• Để nguyên hiện trạng. Không cạy phá đường mui, không bóc gỗ ra xem. Kỹ thuật viên cần đường mui còn nguyên để biết mối đi từ đâu, đặt trạm nhử đúng chỗ và rắc bụi thuốc vào chính đường mối đang đi.
• Không xịt thuốc côn trùng lên chỗ mối bò. Mối gặp mùi thuốc sẽ bỏ đường đó, đi sang chỗ khác khó tìm hơn. Bài những sai lầm khi tự xử lý mối tại nhà nói rõ hơn.
• Dọn bớt gỗ, giấy chất sát tường quanh chỗ có mối, để lối cho người kiểm tra.

Sau đó gửi ảnh qua Zalo hoặc gọi tổng đài để hẹn khảo sát. Kỹ thuật viên sẽ xem đường mui, xác định mối đi từ đâu vào, rồi đặt trạm nhử theo cách ghi ở trang xử lý mối trong nhà bằng trạm nhử.

Tự kiểm bao lâu một lần

Nhà chưa từng có mối: kiểm một vòng mỗi năm, vào đầu mùa mưa. Nhà đã từng xử lý mối, hoặc nhà bên cạnh đang có mối: kiểm thường hơn, hoặc ký kiểm soát định kỳ để kỹ thuật viên kiểm mỗi tháng một lần.

Nguồn tham khảo: Mississippi State University Extension, "Signs of Termite Infestation" (extension.msstate.edu/insects/termites/signs-termite-infestation); NC State Extension, "Monitoring and Management of Eastern Subterranean Termites" (content.ces.ncsu.edu/monitoring-management-of-eastern-subterranean-termites).